Đừng tin mấy tay chuyên gia

dont-trust-expert

Chú Ginger của tôi là lính hải quân.
Tàu Hoàng Tử Xứ Wales – Prince Of Wales của chú, là tàu chiến hiện đại với hỏa lực mạnh nhất trên biển.
Khi Nhật và Anh giao chiến, chú được chỉ định đến vùng Viễn Đông.
Tàu Prince Of Wales cùng đi với tàu chiến loại lớn khác, đó là chiếc Repulse.
Đội này được gọi là Hạm đội Z.
Họ được điều đến bảo vệ Singapore trước sự xâm lăng của Nhật.
Rõ ràng là Churchill được tư vấn rằng hãy chờ đến khi sắp xếp không lực hộ tống sẵn sàng thì hãy khởi hành.
Churchill đã mỉa mai rằng: có ai đã thấy chiến đấu cơ đánh chìm tàu chiến chưa?
Các chuyên gia đồng loạt nói: không thể có chuyện đó xảy ra.
Chà chà, tiếc là người Nhật đâu có làm theo lời những chuyên gia của Churchill.
Và thế là họ dùng không lực đánh chìm cả hai tàu chiến.
Chú Ginger và tàn quân may mắn dạt vào bờ của Singapore.
Đây là pháo đài có hỏa lực mặt đất mạnh nhất Đông Nam Á của Anh.
Tất cả súng ống đều hướng ra biển.
Bởi vì tất cả các chuyên gia đều biết rằng Singapore chỉ có thể bị tấn công từ biển, vì đất liền là rừng bạt ngàn.
Không ai tấn công vào đường này được.

Thật không may, một lần nữa, người Nhật lại không “lắng nghe”.
Quân đội Nhật đổ bộ xuống, băng qua rừng và chiếm Singapore.
Hằng hà sa số súng ống không thể quay ngược vào bắn lại quân Nhật trong đất liền.
Và thế nên chú Ginger bị giam 4 năm ở trại tù binh của Nhật.
Các chuyên gia Pháp cũng không khá hơn là mấy.
Họ xây dựng hằng hà sa số pháo đài phòng thủ gần như dọc nước Pháp.
Họ gọi đó là Maginot Line.
Họ chỉ chừa phần rừng rậm ngay dãy Ardennes.
Tất cả các chuyên gia đều biết rằng đó là nơi chẳng thể hành quân.
Nên họ không nối dài Maginot Line đến đấy.
Nhưng người Đức có “nghe” mấy chuyên gia Pháp đâu.
Quân đội của họ thâm nhập qua dãy Ardennes và chiếm lấy Pháp.
Ồ, vậy ra, vậy đâu có “chẳng-thể” như họ hy vọng đâu.
Thế đấy, lịch sử là những dòng diễn tiến của các chuyên gia mắc đọa.
Khi tôi còn làm việc tại BMP, tại quán rượu đối diện văn phòng,
trong phòng vệ sinh nam có một máy bán bao cao su tự động.
Trên máy, có đóng một dấu: “Kiểm Nghiệm Theo Tiêu Chuẩn 1148 của Anh”.
Ngay dưới đấy, ai đó đã viết như vầy:
“Tàu Titanic cũng được kiểm nghiệm vậy đó”.
Người ta nghe theo lời chuyên gia để khỏi phải chịu trách nhiệm khi có sự cố xảy ra.
Chỉ có như thế, họ mới có sẵn cái cớ.
Nhưng mà gượm đã nào.
Ở lĩnh vực nào ta cũng có người giỏi người dở phải không?

Thợ máy giỏi, thợ dở?
Thợ ống nước giỏi, thợ ống nước dở?
Nghệ sĩ giỏi, nghệ sĩ dở?
Luật sư giỏi, luật sư dở?
Thành ra, cho dù có đúng bằng cấp, đúng chuyên môn, đúng uy tín thì cũng không đảm bảo chuyện giỏi trong lĩnh vực nào đó đâu.
Có là chuyên gia thì cũng không bảo đảm được gì.
Trong từng trường hợp nào thì làm sao biết ta nên nghe ai bây giờ?
Chắc chắn là ta không thể chối bỏ trách nhiệm rồi đó.
Chúng ta nên chọn nên nghe theo ai.
Nếu chúng ta nghe theo nghiên cứu sai, chọn sai chiến lược, chọn nhầm nhóm, chúng ta phải là người chịu trách nhiệm cho hậu quả.
Cho dù người được gọi là chuyên gia khuyên ta gì đi nữa, thì ta là người đã chọn họ mà, và ta chọn nghe theo họ chứ ai.
Rồi, đến khi chuyện đi chệch hướng, chỉ mình ta “lãnh đạn”.
Chú Ginger đã dạy tôi thế đấy.

– Trích “Ngấu nghiến nghiền ngẫm” – Dave Trott

 

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *